Turnitin ile iThenticate arasındaki fark nedir? (2026 karşılaştırması)

En kısa yanıt şudur: ikisi de aynı şirkete, Turnitin, LLC’ye aittir ve ikisi de metin örtüşmesini ölçer. Fark, kime ve hangi ana göre tasarlandıklarıdır. Turnitin öğrenci ve ders akışına, iThenticate ise yayımlanmadan önce denetlenmesi gereken yüksek riskli belgelere odaklanır.

Aynı şirketin iki ürünü olduğunu nereden biliyoruz?

iThenticate’in kendi sitesinin alt bilgisinde telif satırı açıkça Turnitin, LLC’yi gösterir. Yani bunlar rakip iki firma değil, aynı çatı altındaki iki ayrı üründür.

Bu ayrıntı önemlidir çünkü internette sıkça karşılaşılan “hangisi daha güçlü” tartışmaları, iki rakip ürün varsayımı üzerine kuruludur. Gerçekte soru bir rekabet sorusu değil, bir kullanım amacı sorusudur. Aynı şirketin iki ürünü arasında “kazanan” aramak, bir marka içindeki iki farklı modeli yarıştırmaya benzer.

İki ürün kendini nasıl tanımlıyor?

iThenticate kendini “güvenle yayımlayın” vurgusuyla tanıtır ve amacını şöyle anlatır: yüksek riskli belgelerin özgünlüğünü güvence altına almak ve yayımlanmadan önce olası suistimali taramak. Hedef kitlesi arasında kurumlar ve yayıncılar açıkça sayılır.

Turnitin ise öğrenciyi merkeze alan bir dille konuşur ve kendini öğrencilerin en iyi, özgün çalışmalarını üretmesini sağlamak üzerinden tanımlar. Sunduğu çözümler arasında akademik dürüstlük ve ders değerlendirmesi başlıkları öne çıkar.

Bu iki cümle, farkın tamamını özetler. Biri bir öğrenme sürecinin içinde, diğeri bir yayım kapısının önünde durur. Birincisinde amaç öğrenciye geri bildirim vermek, ikincisinde ise bir belgeyi dışarı çıkmadan önce denetlemektir.

Tez yazan bir öğrenci hangisini kullanır?

Çoğu durumda bu seçim size ait değildir ve bu, yazının en pratik bilgisidir. Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönetmeliği’nin 9. maddesi, tezin intihal yazılım programı raporunu enstitünün almasını ve danışman ile jüri üyelerine göndermesini öngörür.

Yönetmelik herhangi bir ürün adı vermez; yalnızca “intihal yazılım programı” der. Dolayısıyla hangi programın kullanılacağı kurumsal bir tercihtir. Enstitünüz hangi ürüne abone ise raporunuz o üründen gelir.

Bunun sonucu şudur: “hangisi daha iyi” sorusuyla vakit kaybetmek yerine, “benim enstitüm hangisini kullanıyor ve raporu ne zaman alıyor” sorusunu sormalısınız. İkinci soru sizin takviminizi doğrudan etkiler.

Kurumunuzun hangi programı kullandığını nasıl öğrenirsiniz?

Bu bilgiyi bulmanın üç güvenilir yolu vardır ve üçü de birkaç dakika sürer.

Birincisi enstitünüzün tez yazım yönergesidir. Rapor süreci genellikle teslim adımlarının anlatıldığı bölümde tanımlanır ve program adı orada geçebilir. İkincisi enstitü sekreterliğidir; teslim evrakını hazırlayan birim raporu da yürüttüğü için en doğru yanıtı verir. Üçüncüsü üniversite kütüphanesidir, çünkü bu tür abonelikler çoğu zaman kütüphane veya bilgi merkezi üzerinden yürütülür.

Sorarken tek bir program adı öğrenmekle yetinmeyin. Üç şeyi birlikte sorun: hangi program kullanılıyor, rapor hangi aşamada alınıyor ve raporda kaynakça ile alıntılar hariç tutuluyor mu. Bu üç yanıt, teslim takviminizi planlamanız için gereken her şeyi verir.

Rapor hangi aşamada devreye girer?

Yönetmeliğe göre sıra şöyledir: öğrenci tezini tamamlar ve danışmanına sunar, danışman tezin savunulabilir olduğuna dair görüşüyle birlikte tezi enstitüye teslim eder, enstitü intihal raporunu alır ve raporu danışman ile jüri üyelerine gönderir.

Yani rapor savunmadan önce üretilir ve jüri savunmaya raporu görmüş olarak gelir. Metninizi son güne bırakırsanız, rapordan çıkan bir sorunu düzeltecek zamanınız kalmaz. Bu takvim baskısı, ürün seçiminden çok daha belirleyicidir.

Rapor içeriği ürüne göre değişir mi?

Her iki ürün de metninizin karşılaştırıldığı kaynak havuzuna göre sonuç üretir. Havuzun kapsamı, kurumun aboneliğine ve seçtiği ayarlara bağlı olarak farklılaşabilir.

Aynı metin, farklı ayarlarla farklı oranlar verebilir. Kaynakçanın dahil edilip edilmediği, doğrudan alıntıların hariç tutulup tutulmadığı ve küçük eşleşmeler için bir alt sınır uygulanıp uygulanmadığı sonucu doğrudan değiştirir. Bu nedenle bir oranı yorumlarken hangi ayarlarla üretildiğini bilmek zorunludur.

Oranın nasıl okunacağını ve neyin oranı şişirdiğini benzerlik oranı yazımızda ayrıntılı olarak açıkladık.

Benzerlik raporunun ölçemediği şeyler

Her iki üründe de raporun ölçtüğü şey metin örtüşmesidir. Bu, akademik dürüstlüğün yalnızca bir boyutudur ve raporun göremeyeceği ihlaller vardır.

Rapor, kaynak göstermeden aktarılmış bir fikri göremez. Bir yazarın özgün argümanını kendi cümlelerinizle anlatıp ona atıf yapmazsanız, oranınız düşük kalır ama bu bir ihlaldir. Aynı şekilde rapor, var olmayan bir kaynağa yapılan atfı da tespit etmez; uydurma bir künye veri tabanındaki hiçbir metinle eşleşmeyeceği için sessizce geçer.

Rapor ayrıca verinin doğruluğunu denetlemez. Yanlış hesaplanmış bir istatistik veya çarpıtılmış bir bulgu, benzerlik açısından tamamen temiz görünür. Bu yüzden temiz bir rapor bir başlangıç noktasıdır, bir onay belgesi değil.

Neden iki ayrı ürün var?

Aynı şirketin benzer işi yapan iki ürünü tutmasının nedeni, iki işin gerçekten farklı olmasıdır. Bir ders ödevinde amaç öğretmektir: öğrenci raporu görür, hatasını anlar ve düzeltir. Süreç tekrarlanabilir ve geri bildirim döngüsü üzerine kuruludur.

Yayın öncesi denetimde ise amaç öğretmek değil, karar vermektir. Bir dergi editörü veya bir kurum, belgenin yayımlanıp yayımlanmayacağına karar verir ve bu karar geri alınamaz sonuçlar doğurur. İki işin farklı arayüzler, farklı iş akışları ve farklı erişim modelleri gerektirmesi bundandır.

Tez bu iki dünyanın tam ortasında durur. Hem bir öğrenme sürecinin ürünüdür hem de arşive giren, geri alınamaz biçimde kamuya açılan bir belgedir. Türkiye’de lisansüstü tezlerin ulusal arşivde erişime açılması bu ikinci niteliği daha da belirgin kılar.

Bireysel olarak rapor aldırabilir miyim?

iThenticate tarafında kurumsal kullanımın yanında kredi satın alma seçeneği sunulmaktadır. Turnitin tarafında ise erişim tipik olarak kurum aboneliği üzerinden sağlanır.

Ancak burada kritik bir uyarı vardır: kendi aldığınız bir rapor, enstitünüzün resmî sürecinin yerine geçmez. Yönetmelik raporu enstitünün almasını öngörür. Kendi aldığınız rapor yalnızca bir ön kontrol işlevi görür ve teslimden önce sorunları fark etmenizi sağlar.

Ayrıca metninizi üçüncü taraf bir hizmete yüklemeden önce iki şeyi düşünün: yayımlanmamış çalışmanızın bir veri tabanına kaydedilip kaydedilmeyeceği ve bunun ileride kendi metninizle eşleşme üretip üretmeyeceği. Bu konuda enstitünüzün görüşünü almak en güvenli yoldur.

Hangi kullanıcı için hangisi uygun?

Lisansüstü öğrenci. Seçim sizde değil. Enstitünüzün kullandığı ürün geçerlidir; yapmanız gereken raporun ne zaman alınacağını öğrenmek ve metni ona göre erken bitirmektir.

Makale göndermeye hazırlanan araştırmacı. Yayın öncesi denetim iThenticate’in tanımladığı iş budur. Dergiye göndermeden önce kurumunuzun böyle bir denetim sunup sunmadığını sorun.

Ders veren öğretim elemanı. Ödev ve ders akışına gömülü kullanım Turnitin’in tanımladığı alandır.

Lisans öğrencisi. Bitirme projelerinde rapor alınıp alınmayacağı bölümünüze göre değişir; merkezî bir zorunluluk lisansüstü tezler için tanımlanmıştır.

Sık karşılaşılan üç yanlış inanış

“iThenticate daha katıdır.” Katılık ürünün kendisinde değil, ayarlarda ve kurumun belirlediği eşikte saklıdır. Aynı ürün farklı ayarlarla çok farklı sonuçlar verir.

“Turnitin öğrenci ürünü olduğu için tezde kullanılmaz.” Yönetmelik ürün adı vermez. Enstitü hangi programı kullanıyorsa tezde o kullanılır.

“Rapor temizse tez sorunsuzdur.” Benzerlik raporu yalnızca örtüşmeyi ölçer. Kaynak göstermeden aktarılan bir fikir düşük oran üretebilir ama yine de intihaldir.

Rapor öncesinde yapılacak kontrol listesi

1. Enstitünüzün hangi programı kullandığını ve raporu ne zaman aldığını öğrenin.
2. Enstitü yönergesinde sayısal bir sınır varsa not edin; ulusal mevzuatta böyle bir sınır bulunmaz.
3. Kaynakçanızın eksiksiz ve biçime uygun olduğundan emin olun.
4. Doğrudan alıntılarınızı tırnak ve kaynakla işaretleyin.
5. Daha önce yayımladığınız kendi çalışmalarınızı belirtin.
6. Metni savunma tarihinden yeterince önce tamamlayın.

Kaynakları düzenli tutmak bu listenin yarısını kendiliğinden çözer. Tarama ve kaynak yönetimi düzenini literatür taraması rehberimizde anlattık; tez düzeyindeki kaynaklara ulaşmak için ise Ulusal Tez Merkezi arama rehberimizden yararlanabilirsiniz.

Karar: hangisi sizin için geçerli?

Tez yazan bir öğrenci için doğru yanıt “enstitünüzün kullandığı ürün”dür ve bu bir tercih değil, bir veridir. Enerjinizi ürün karşılaştırmasına değil, metnin kendisine ayırmanız daha yüksek getirili bir tercihtir.

Metni erken bitirmek, rapordan çıkabilecek her sorunu çözülebilir kılar. Yazımı bölüm bölüm ilerletmek isterseniz Tesify ile tezinizin taslağını oluşturmaya başlayabilirsiniz; kaynak seçimi ve son metnin sorumluluğu size aittir.

Sık sorulan sorular

Turnitin ve iThenticate aynı şirkete mi ait?

Evet. iThenticate’in kendi sitesindeki telif satırı Turnitin, LLC’yi gösterir.

Hangisi tezler için kullanılır?

Enstitünüzün abone olduğu ürün kullanılır. Yönetmelik yalnızca “intihal yazılım programı” der, ürün adı vermez.

Raporu ben mi alacağım?

Hayır. Yönetmeliğe göre raporu enstitü alır ve danışman ile jüri üyelerine gönderir.

Kendim ön kontrol yaptırabilir miyim?

iThenticate tarafında kredi satın alma seçeneği bulunur. Ancak kendi aldığınız rapor enstitünün resmî sürecinin yerine geçmez.

İki ürün farklı oran verir mi?

Verebilir. Kaynak havuzu ve ayarlar farklıysa aynı metin farklı sonuç üretir.

Hangisi daha güvenilir?

Soru yanlış kurulmuştur. İkisi de aynı şirketin ürünüdür ve sonucu belirleyen şey ayarlar ile kurumun eşiğidir.

iThenticate kimler için tasarlanmış?

Kendi tanımına göre yüksek riskli belgelerin yayımlanmadan önce denetlenmesi için; hedef kitlesi arasında kurumlar ve yayıncılar sayılır.

Turnitin kimler için tasarlanmış?

Öğrencilerin özgün çalışma üretmesini desteklemek üzere; akademik dürüstlük ve ders değerlendirmesi başlıklarıyla konumlanır.

Neden aynı şirket iki ayrı ürün tutuyor?

Çünkü iki iş farklıdır: biri öğrenme sürecinde geri bildirim vermeye, diğeri yayım öncesinde karar vermeye tasarlanmıştır.

Rapor kaynak göstermeden alınan bir fikri yakalar mı?

Hayır. Rapor metin örtüşmesini ölçer; kendi cümlelerinizle aktarılmış ama atfı yapılmamış bir fikir düşük oran verir ve yine de ihlaldir.

Metnimi yüklersem veri tabanına kaydedilir mi?

Bu, kurumun seçtiği ayarlara bağlıdır. Yayımlanmamış çalışmanız söz konusu olduğu için enstitünüze sormanız en güvenli yoldur.

Lisans bitirme projesinde rapor zorunlu mu?

Merkezî zorunluluk lisansüstü tezler için tanımlanmıştır. Bitirme projelerinde uygulama bölümünüze göre değişir.

Rapor yüksek çıkarsa hangi ürünü kullandığım fark eder mi?

Hayır. Değerlendirme ölçütü üründen bağımsızdır: gerçek bir intihalin bulunup bulunmadığına bakılır.

Yapay zekâ kullanımı bu raporlarda ölçülür mü?

Benzerlik raporu metin örtüşmesini ölçer. Yapay zekâ kullanımına ilişkin beyan yükümlülüğü ayrı bir konudur ve kurumunuzun kurallarına tabidir.

Raporu savunmadan ne kadar önce istemeliyim?

Enstitünüzün takvimine göre değişir, ancak düzeltme yapacak zaman kalacak biçimde planlamanız gerekir.